7 Vraag van mevrouw Meyrem Almaci aan de vice-eerste minister en minister van Financiën en Institutionele Hervormingen over "de belastingaangifte van illegalen" (nr. 5327)

Bron en volledig verslag http://www.dekamer.be/doc/CCRI/html/52/ic219x.html

COMMISSIE VOOR DE FINANCIËN EN DE BEGROTING

DINSDAG 20 MEI 2008

07.01 Meyrem Almaci (Ecolo-Groen!): Mijnheer de voorzitter, mijnheer de minister, de voorbije weken kreeg een aantal personen die op dit moment illegaal in ons land verblijven, een belastingaangifte in de bus. Velen onder hen namen daardoor aan dat zij een regularisatie hadden gekregen. Dat blijkt echter spijtig genoeg een serieus misverstand te zijn.De fiscale wetgeving bepaalt effectief dat elke persoon die in België verblijft, ongeacht of dat nu legaal of illegaal is, een aangifte moet indienen. Schijnbaar heeft de fiscus nu voor de allereerste keer ook de mensen die in het wachtregister zijn ingeschreven een belastingaangifte opgestuurd. Dat roept een aantal technische en nieuwe problemen op. Ook doen deze nieuwe feiten vanuit de fiscus een hoop vragen ontstaan.  Mijnheer de minister, de kwestie roept bij mij de volgende vragen op. Hebt u er weet van en bevestigt u dat voor de eerste keer in ons land belastingaangiften werden verstuurd aan personen die als illegaal verblijvend gecatalogiseerd staan? Over hoeveel betrokkenen gaat het? Op basis van welke gegevens werden voornoemde personen voor de eerste maal als belastingplichtige aangeschreven? Vanwaar komt de opdracht? Wat is de onderliggende reden voor bedoelde gang van zaken? Ten tweede, heel wat vluchtelingen en asielzoekers leven op dit moment onder de armoedegrens. Voornoemde categorie belastingplichtigen zal in de praktijk voor de belastingen weinig inkomsten opleveren. Vele betrokkenen die voor de eerste maal de aangifte in hun bus ontvingen, zullen ze hoogstwaarschijnlijk foutief of zelfs niet invullen en opsturen. De fiscale ambtenaren zullen dus bijgevolg van ambtswege een aanslag moeten vestigen of vragen om bijkomende inlichtingen moeten stellen. Zal de verwerking van de bekomen aangiften geen nodeloze, administratieve overlast veroorzaken? Ik kan mij voorstellen dat een en ander heel wat rompslomp met zich brengt om uiteindelijk geen resultaat te genereren. Moeten illegalen de OCMW-steun die zij ontvangen, aangeven? Indien ja, over welk soort belastbaar inkomen gaat het? Onder welke code moet voornoemde steun op de aangifte worden ingevuld?  Illegalen die geen OCMW-steun ontvangen, nemen in de praktijk hun toevlucht tot zwartwerk, of wij dat nu graag hebben of niet. Zij die niet werken, zijn in de feiten tot voedselbanken en de bedelstaf veroordeeld. Hoe dan ook hebben zij geen enkel fiscaal attest. Wat wordt van mensen in voornoemde situatie verwacht dat zij op hun belastingformulier invullen? Klopt het dat een persoon die illegaal in ons land verblijft, zijn kans op regularisatie verliest, indien hij of zij inkomens uit zwartwerk aangeeft of geen aangifte indient? Met andere woorden, indien hij of zij niet op de belastingaangifte in zijn bus reageert, betekent dat dan dat hij of zij zijn of haar kans op regularisatie verliest? Zullen belastingplichtigen die illegaal in ons land verblijven en toch bepaalde inkomsten aangeven, worden aangeschreven voor meer inlichtingen over de voorbije aanslagjaren en over hun werkgever? Wat zouden de gevolgen daarvan kunnen zijn, niet alleen fiscaal, maar ook strafrechtelijk? Zal dit worden doorgegeven aan het parket? Zal het worden doorgegeven aan de RSZ? Zal het worden doorgegeven aan de dienst Vreemdelingenzaken? Dit zijn een hele reeks vragen, ontstaan door een nieuw feit. Ik hoop dat u hierop een beetje licht kunt werpen.

07.02 Minister Didier Reynders: Mijnheer de voorzitter, mevrouw Almaci, de belastingplichtigen waarvan sprake, zijn asielaanvragers die zijn ingeschreven in het wachtregister, dat deel uitmaakt van het rijksregister. Aan een dergelijke inschrijving is een wettelijk vermoeden gehecht, waarvan het tegenbewijs kan worden geleverd, van onderworpenheid aan de personenbelasting in België. Ik verwijs naar artikel 2, §1, eerste en tweede lid, van het Wetboek van Inkomstenbelasting ‘92. Ter zake is er niets gewijzigd op het vlak van de principes inzake de verplichting van indiening van een fiscale aangifte. In de praktijk heeft de FOD Financiën, op haar aanvraag, van de FOD Binnenlandse Zaken eind 2007 toegang gekregen tot de gegevens die de gecentraliseerde verzending van een aangifteformulier aan de betrokken belastingplichtigen mogelijk heeft gemaakt. Voorheen werd de procedure enkel op lokaal vlak gestuurd, op basis van de door de taxatiedienst gekende gegevens. Het betreft dus een modernisering in het departement en een vereenvoudiging van de procedure. Het was overigens niet zeldzaam dat asielaanvragers zich spontaan bij deze dienst meldden om hun fiscale situatie te regulariseren, wat hen toeliet bepaalde rechten uit te oefenen, zoals het genot van een belastingkrediet voor kinderen ten laste en de afgifte van een inkomstenattest voor een pro-Deoadvocaat. Er zijn dus een aantal voordelen aan het gebruik maken van de mogelijkheid om een fiscale aangifte in te dienen, niet alleen op fiscaal vlak, bijvoorbeeld met een belastingkrediet, maar ook door een vermindering van de kosten voor Justitie. Er zijn ongeveer 65.000 personen ingeschreven in het wachtregister. Bedenk hierbij dat een aangifte meerdere personen kan betreffen, zoals de echtgenote en de kinderen. De personen die moeilijkheden zouden ondervinden bij het invullen van hun fiscale aangifte kunnen uiteraard worden geholpen bij de  taxatiedienst waarvan zij afhangen. Naar analogie van het leefloon zal de OCMW-steun die in de regel zonder tegenprestatie wordt toegekend niet als een belastbaar inkomen worden beschouwd. Aangaande de elementen die u aanhaalt in uw vraag, en die in het bijzonder betrekking hebben, enerzijds op belastbare inkomsten in het wit, in het zwart, ontbreken van beide en/of van fiches 281.10, en op andere aan te geven elementen met het oog op het bepalen van de belastbare grondslag en het bedrag van de belasting van elke belastbare periode die kan worden geregulariseerd, en anderzijds op eventuele straffen, toepasbaar op de genieter en/of schuldenaar van het zwart inkomen, zijn de gebruikelijke regels van toepassing. De omstandigheden eigen aan elk geval, zullen vanzelfsprekend in rekening worden gebracht. De gevolgen van een belastingaangifte van zwarte inkomsten of van het niet-indienen van een fiscale aangifte inzake de behandeling van een asielaanvraag, vallen onder de bevoegdheid van mijn collega, mevrouw Turtelboom, minister van Migratie en Asielbeleid. U moet misschien een vraag aan mijn collega stellen om een antwoord te krijgen.

07.03 Meyrem Almaci (Ecolo-Groen!): Mijnheer de minister, ik dank u voor uw omstandige uitleg, maar eigenlijk ben ik nu niet zo heel veel wijzer. Ik zal aan minister Turtelboom een aantal van de vragen uiteraard opnieuw stellen. Op het feit of dat niet heel veel administratieve rompslomp met zich zal meebrengen voor de diensten, met zeer weinig return, aangezien het gaat om mensen die vaak een zeer laag inkomen hebben, hebt u niet geantwoord. Een andere zaak is het volgende. Als een illegale vluchteling zijn belastbaar inkomen niet aangeeft, schendt hij in dat geval de fiscale regels. Maar als een vluchteling dat inkomen wel aangeeft, dan geeft hij toe dat hij de vreemdelingenwet heeft geschonden, namelijk dat hij heeft gewerkt en een inkomen heeft verdiend. bezoldigd werken mag een vluchteling op dit moment namelijk niet. Met andere woorden, men zit in een catch-22. Door die nieuwe actie van de diensten denk ik dat er nu zeer veel verwarring werd gecreëerd. Binnen de vluchtelingenwerkingen was men daarvan niet op de hoogte. Sommige mensen zijn er – gezien het Mattheusprincipe – ook helemaal niet van op de hoogte dat zij hulp kunnen krijgen van de taxatiedienst van Financiën. Er worden dus heel veel situaties gecreëerd die mensen nodeloos in de problemen brengen, die nodeloos rompslomp met zich meebrengen, maar vooral die mensen dwingen om te kiezen tussen de pest en cholera, namelijk ofwel de fiscale wetten overtreden, ofwel de vreemdelingenwet overtreden. De vraag is dan ook essentieel – ik zal ze ook stellen aan mevrouw Turtelboom – of het is toegelaten, op basis van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens, om in een dergelijke catch-22-situatie op de vraag of ze al dan niet een belastbaar inkomen hebben, geen antwoord te geven. Indien zij het zwartwerk of het inkomen dat zij gekregen zouden kunnen hebben, aangeven, dan zullen ze worden vervolgd op basis van de vreemdelingenwet. Bovendien, u hebt zelf gezegd dat de nieuwe situatie ontstaan is, dat men de adressen heeft gekregen door toegang te krijgen tot de registers van de dienst Binnenlandse Zaken, als ik het correct heb begrepen. De vraag rijst of er ook een omgekeerde communicatie zal gebeuren. Gaat dit dan ook worden doorgegeven aan het parket? Gaat dit dan ook worden doorgegeven aan de diensten van Binnenlandse Zaken? Ook daar zijn er immers heel wat belangrijke gevolgen. Als dit alleen maar binnen de FOD Financiën blijft en alleen maar binnen de diensten van de belastingen, tot daar aan toe. Als men echter ook de omgekeerde communicatie gaat doen, namelijk zeggen dat die persoon een belastbaar inkomen heeft ingebracht maar eigenlijk vluchteling is en dus in overtreding is met de vreemdelingenwetgeving, dan zijn wij zeer slecht bezig. Mijnheer de minister, ik ga de vragen waarop ik geen antwoord heb gekregen herhalen tegenover mevrouw  Turtelboom. Ik wil echter toch echt wel wijzen op het vacuüm waarin deze mensen nu worden geduwd en waardoor zij dus effectief, in het ene of het andere geval, continu in overtreding zullen zijn.

Het incident is gesloten.